Browse By

Lesbische geschiedenis

Er zijn altijd vrouwen geweest die van vrouwen hielden, hoewel die zich niet ‘lesbisch’ noemden. Langzaamaan werd de damesliefde bekender en uiteindelijk, meer geaccepteerd.

In onze westerse cultuur wordt seksualiteit gezien als een deel van je identiteit: je bent lesbisch, bi of hetero. Dat is nieuw, en gaat niet altijd op voor andere culturen.

Van oudsher hebben vrouwen seks met elkaar. In Europa zijn alleen overleveringen van mannelijke schrijvers terug te vinden: zij benoemden het met termen uit de klassieke oudheid: tribade, van het Griekse woord voor wrijven, sapphisch (naar de dichteres Sappho) of urninde (naar de God Uranus).

Uit de achttiende eeuw kennen we de romantische vriendschappen van intellectuele vrouwen waar vaak een groot verlangen uit sprak. Of de vrouwen ook daadwerkelijk seks met elkaar hadden is niet bekend. Over deze romantiek zijn teksten van de vrouwen zelf terug te vinden, bijvoorbeeld van de schrijfsters Betje Wolff en Aagje Deken.
Onderlinge seksuele relaties van vrouwen uit de volksklasse worden beschreven door dokters en juristen. Zij noemen dit ‘lollepotterij’, waar ons huidige woord ‘pot’ vandaan komt, en vinden het een zonde. Een lollepot was letterlijk een kleine pot, met een gloeiend kooltje erin. Vrouwen zetten deze pot als verwarming onder hun rok.
Het woord ‘homoseksualiteit’ wordt in 1869 voor het eerst gebruikt door de Oostenrijks-Hongaarse schrijver Karl Maria Kertbeny. Vanaf 1900 komt de term naar Nederland, in het begin vooral in de medische wetenschap. Die beschouwt homoseksualiteit als ziekte en richt zich voornamelijk op mannen.

In 1911 verandert de Nederlandse wet: vanaf dat moment is homoseksueel contact tussen een volwassene en een minderjarige verboden. Dit artikel 248bis is pas in 1971 uit de wet gehaald. In tegenstelling tot in de landen om ons heen gold deze wet in Nederland ook voor vrouwen. In de handhaving van deze wet en in de protesten ertegen zijn vrouwen echter minder zichtbaar dan mannen.
In 1928 verschijnt de roman The Well of Lonelinessvan de Britse schrijfster Radclyffe Hall, in het Nederlands vertaald als De bron van eenzaamheid. Veel lesbische vrouwen herkennen zich in de hoofdpersoon Stephen Gordon. Zij pleegt aan het einde zelfmoord en pleit op haar sterfbed voor het recht op een menswaardig bestaan voor mensen zoals zij. Het eenzame en buitengesloten beeld van lesbische vrouwen is lang blijven bestaan. Ook romans van Andreas Burnier en Anna Blaman komt het naar voren.

Homoseksualiteit is lange tijd bekeken volgens een hetero-patroon: de een was de meer mannelijke partner, de butch, en de ander was meer vrouwelijk, de femme. De butch was de echte homoseksueel; zij was het meest zichtbaar en kon niet anders. Sommige vrouwen leefden en leven nog altijd volgens deze rolverdeling.

Tegelijkertijd waren er ook veel vrouwen die niet kozen voor een expliciet lesbisch leven, minder zichtbaar waren of een dubbelleven leiden. Veel oudere lesbische vrouwen zijn – opgegroeid in een tijd dat je beter kon zwijgen over je lesbisch zijn – nog steeds onzichtbaar en op hun hoede.

Door de vrouwenbeweging is homoseksualiteit minder taboe. De opvatting dat homoseksualiteit een zonde of een ziekte zou zijn, verdween. Tegelijkertijd werden vrouwen in butch-femme relaties niet gewaardeerd: alles wat ‘mannelijk’ was, was verdacht.
In de jaren zestig en zeventig ontstaat er een bloeiende lesbische cultuur. Kroegen, praatgroepen, tijdschriften en culturele clubs schieten als paddenstoelen uit de grond. Het woord ‘pot’, ooit een scheldwoord, wordt een geuzennaam.
Vanaf de jaren tachtig eisen zwarte lesbo’s hun plaats op in de vrouwenscene. De boeken van onder andere Astrid Roemer en het ontstaan van de actiegroep Sister Outsider zijn daar het bewijs van. Ook ontstaat er in de kraakbeweging een lesbisch anarchistische subcultuur, waar sommige vrouwen zich thuis voelen.

In de jaren negentig verandert de wet ten gunste van homoseksuele mannen en vrouwen.Discriminatie wordt verboden en het huwelijk wordt langzaamaan via partnerschapsregistratieopengesteld. De positie van lesbische vrouwen en homomannen is daarmee veel verbeterd. Dat betekent natuurlijk niet dat er geen discriminatie meer bestaat

20 bijzondere feiten uit de holebi geschiedenis

  • De oudste pornografie die ooit werd gevonden dateert van 3000 jaar geleden en toont seks tussen twee mannen, seks tussen twee vrouwen en seks tussen een man en een vrouw. 
  • In het oude China stond homoseksualiteit bekend als pleasures of the bitten peach (de geneugten van de gebeten perzik).
  • Er bestond ooit een leger dat bestond uit 150 homoseksuele koppels die een Spartaans leger versloegen en 30 jaar onverslagen bleven.
  • In het begin van de 17e eeuw in Londen, was er een homo bordeel op de plaats waar vandaag Buckingham Palace is
  • In de 19e eeuw verwees het woord gay naar een vrouwelijke prostituee en was een homo man een man die sliep met vele vrouwen
  • Carmilla, het verhaal van een lesbische vampier werd 25 jaar voor het verhaal van Dracula geschreven
  • In Egypte werden twee mannelijke koninklijke nagelverzorgers genaamd: Niankhkhnum en Khnumhotep samen begraven gevonden in één tombe, op de manier waarop gehuwde man vrouw koppels begraven werden. En op de tombe stond geschreven: ‘samen geregistreerd in het leven en samen geregistreerd in de dood’. De twee mannen leefden in 2400 VC en men geloofd dat zij het oudste geregistreerde homo koppel uit de geschiedenis ter wereld zijn.
  • Sommige historische homo en biseksule mannen veranderden hun mannelijke geliefden in Goden. Alexander de Grote wilde dat zijn mannelijke geliefde genaamd Hephaestion werd uitgeroepen tot een god maar mocht hem alleen tot een goddelijke held benoemen. Maar de De Romeinse keizer Hadrianus, bekend als bruggenbouwer mocht wel zijn mannelijke geliefde Antinous uitroepen tot een god nadat die was verdronken in de Nijl.
  • De kerk stond in de eerste eeuw toe dat een homo koppel kerkelijk trouwde. Het ging om de Byzantijnse keizer Basilius 1 (867-886) en zijn partner John. Later zouden er nog tal van homohuwelijken kerkelijk zijn afgesloten, om dat eeuwen later te worden verboden.
  • Tot in de late jaren 1400 betekende het woord ‘girl’ (meisje) een kind van eender welke gender. Dus zowel jongens als meisjes werden girl (meisje) genoemd, en wanneer men een verschil wilde maken tussen beide genders gebruikte men de woorden knave (schelm) girls voor jongens en gay girls voor meisjes.
  • Transgender zoals we het nu kennen werd voor het eerst opgetekend in 1629 in de Amerikaanse rechtbank van Virginia. Waar een persoon genaamd Thomas(ine) officieel door de gouverneur werd benoemd als zowel man als vrouw, en om verwarring bij de bevolking te voorkomen moest de persoon in kwestie elke dat verplicht zowel mannelijke als vrouwelijke kleding dragen.
  • Oeganda had van 1884 tot 1888 een homoseksuele koning – King Mwanga 2. Hij had openlijk tal van vriendjes en dat werd beschouwd als normaal. Eeuwen later werd homoseksualiteit strafbaar gesteld in Oeganda, wat trouwens vandaag de dag nog steeds zo is.
  • De oude Grieken geloofden niet in heteroseksualiteit of homoseksualiteit. Maar ze geloofden wel in passieve en actieve seksualiteit. Homoseksualiteit kwam veel voor in de vorm van een oudere man, de erastes, die fungeerde als mentor en de geliefde veel jongere man de eromenos. Ze geloofden ook dat sperma de bron was van wijsheid en dat dit kon worden doorgegeven van man op man.
  • De Verenigde Staten heeft al een eerste homo president gehad. President James Buchaman (1857 tot 1861), die tien jaar een relatie had met een toekomstige politicus William Rufus King. Buchaman werd door velen Miss Nancy of Tante Fancy genoemd. Hij was president van de VS van 1857 tot 1861 en staat tot op heden beschreven als de enige vrijgezelle president ooit.
  • De eerste Amerikaanse persoon uit de showbizz die uit de kast kwam was Billy Haines in 1933. Hij was een Amerikaans acteur in de periode van de stomme film en binnenhuisarchitect. Hij leefde openlijk als een homoseksueel en kreeg in 1926 een serieuze relatie met Jimmy Shields. Zijn geaardheid werd door de studio lang geheimgehouden. In 1933 werd Haines samen met een matroos gearresteerd in een YMCA. Louis B. Mayer, het hoofd van MGM, vond Haines’ persoonlijke leven ongepast als ster en dwong hem te kiezen tussen een vals huwelijk met een vrouw of zijn ervaring met mannen. Haines koos voor Jimmy Shields. Ze bleven 50 jaar lang bij elkaar.
  • De oudste holebi en transgender organisatie in de wereld is het Nederlandse COC dat werd opgericht in 1946.
  • In 1970 werd San Francisco geteisterd door een serie moordenaar die enkel homo’s vermoorde. Voor dat hij ze vermoorde tekende hij ze naakt. Drie slachtoffers overleefden, de dader werd geïdentificeerd maar nooit veroordeeld omdat de slachtoffers niet wilden getuigen omdat het dan zou uitkomen dat ze homo waren. In die tijd beschouwde men homoseksualiteit nog als niet normaal.
  • De allereerste homo pop was Gay Bob en werd gelanceerd in 1977 in de VS. Hij had een oorbel in en doos waar hij in zat was ontworpen als een kast.
  • De Amerikaanse overheid overwoog ooit écht om een homo bom te maken. Wetenschappers vonden in 1994 uit dat wanneer men de vijand zou bedwelmen met vrouwelijke feromonen het de mannen zachter zou maken en er voor zou zorgen dat de mannen homo werden.
  • Mercurius staat voor mannelijke en vrouwelijke principes in harmonie. In de mythologie, Mercury verwekt Hermaphroditus, die zowel mannelijke als vrouwelijke geslachtsorganen had. Vandaar komt het woord hermafrodiet.
Facebook Comments

Geef een reactie

Spring naar de toolbar